YDS ve YÖKDİL farkı: hangi sınav senin için?
Yayın:
“Hocam, ben YDS’ye mi girsem YÖKDİL’e mi?” Bu soruyu soran kişi genelde ya yüksek lisansa başvurmak üzere olan bir mezun, ya akademik kariyer düşünen bir araştırma görevlisi, ya da dil puanına ihtiyaç duyan bir kamu çalışanı oluyor. İki sınav da ÖSYM tarafından yapılıyor, ikisi de çoktan seçmeli ve ikisinde de İngilizce seçeneği var. Peki fark nerede? YDS ve YÖKDİL farkı aslında sınavın “kimin için” tasarlandığında yatıyor. Bu rehberde iki sınavı yan yana koyup hangisinin kime daha uygun olduğunu anlatacağım.
Baştan bir not: Ben YDS ya da YÖKDİL’e özel kurs vermiyorum. Bu yazı, karar aşamasındakilere yol göstermek için hazırlanmış bilgilendirici bir rehber.
YDS nedir?
YDS (Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı), genel akademik İngilizceyi ölçen bir sınav. Metinler belirli bir bilim alanına bağlı değil; tarih, bilim, sosyal konular, güncel meseleler gibi geniş bir yelpazeden seçiliyor.
YDS puanı farklı amaçlar için kullanılabiliyor. Bunlar arasında sıkça sayılanlar:
- Akademik kadro başvuruları ve akademik ilerleme
- Lisansüstü programlara başvuru
- Bazı kamu kurumlarında dil yeterliği ve ilgili haklar
Hangi amaç için hangi puanın gerektiği ve puanın ne kadar süre geçerli sayıldığı kurumdan kuruma ve dönemden döneme değişebiliyor. Bu yüzden başvuracağın kurumun güncel ilanını kontrol etmek şart.
YÖKDİL nedir?
YÖKDİL (Yükseköğretim Kurumları Yabancı Dil Sınavı), adından da anlaşılacağı gibi akademik dünyaya yönelik bir sınav. En belirgin özelliği alan seçimi: fen bilimleri, sağlık bilimleri ve sosyal bilimler. Seçtiğin alana göre okuma metinleri o alanın konularından geliyor.
Örneğin sağlık bilimleri seçen biri, bir ilacın etkisini, bir hastalığın yayılımını ya da bir tedavi yöntemini anlatan metinlerle karşılaşırken, sosyal bilimler seçen biri tarih, sosyoloji ya da ekonomi temalı paragraflar okuyor.
YÖKDİL daha çok lisansüstü eğitim ve akademik süreçlerde kullanılıyor. Kamu kurumlarındaki dil yeterliği gibi amaçlarda kabul edilip edilmediği ise ilgili düzenlemeye bağlı; yine güncel koşullara bakmak gerekiyor.
Yan yana: YDS ve YÖKDİL farkı
| YDS | YÖKDİL | |
|---|---|---|
| Düzenleyen | ÖSYM | ÖSYM |
| Metin içeriği | Genel akademik konular | Seçilen alana özgü (fen, sağlık, sosyal) |
| Kullanım alanı | Akademik, lisansüstü, bazı kamu süreçleri | Ağırlıklı olarak akademik ve lisansüstü |
| Sınav biçimi | Çoktan seçmeli | Çoktan seçmeli |
| Konuşma, yazma, dinleme | Yok | Yok |
Kim hangi sınava girmeli?
YDS daha mantıklı olabilir, eğer:
- Puanını farklı amaçlarda (akademik, kamu) kullanmayı düşünüyorsan,
- Belirli bir bilim alanına bağlı değil, genel konularda okumaya daha alışkınsan,
- Başvuracağın kurum özellikle YDS istiyorsa.
YÖKDİL daha mantıklı olabilir, eğer:
- Yüksek lisans ya da doktora başvurusu için puana ihtiyacın varsa ve program YÖKDİL’i kabul ediyorsa,
- Kendi alanının terminolojisine hâkimsen; tanıdık konular okuma hızını artırıyor,
- Genel konulardaki metinlerde zorlanıp alanındaki metinlerde rahat ediyorsan.
Kısacası: amacın ne, puanı nerede kullanacaksın ve hangi metinlerde daha rahatsın? Bu üç soru çoğu zaman kararı netleştiriyor.
Ortak zemin: iki sınavda da işe yarayan beceriler
Soru tipleri iki sınavda da büyük ölçüde benzer: kelime ve dilbilgisi soruları, cümle tamamlama, çeviri, paragraf okuma, paragrafta anlam bütünlüğünü bozan cümle gibi. Bu yüzden hazırlığın temeli ortak:
1. Akademik kelime: Significant, consequently, whereas, assess, derive gibi akademik metinlerin iskeletini oluşturan kelimeler. Bunları tek tek değil, cümle içinde öğrenmek gerekiyor: The results were significant, whereas the earlier study found no difference.
2. Bağlaçlar ve geçiş ifadeleri: However, therefore, although, despite, in contrast. Cümle tamamlama ve paragraf sorularının anahtarı bunlar. Although ile despite arasındaki farkı bilmek (biri cümle, diğeri isim alır) tek başına birkaç soruyu kurtarabiliyor.
3. Uzun cümle çözümleme: Akademik İngilizcede cümleler uzun. Önce ana özne ve fiili bulmak, sonra yan cümleleri ayırmak gerekiyor. Örnek: The method that the researchers developed last year, which was tested in several hospitals, has reduced recovery times. Ana cümle: The method has reduced recovery times. Gerisi ek bilgi.
4. Çeviri mantığı: İngilizce-Türkçe çeviri sorularında kelime kelime eşleştirmek yerine anlamı ve cümlenin yapısını karşılaştırmak. Bu konuda YDT için yazdığım YDT çeviri soruları rehberi, benzer soru tipleri nedeniyle yol gösterici olabilir.
Peki konuşma ve yazma?
YDS ve YÖKDİL okuma odaklı olduğu için yüksek puan almak, İngilizce konuşabildiğin anlamına gelmiyor. Yurt dışında eğitim ya da iş hedefin varsa konuşma, dinleme ve yazmayı da ölçen sınavlara bakman gerekebilir; bu sınavların birbirinden farkını IELTS ve TOEFL farkı yazısında anlattım.
Yıllarca okul İngilizcesi görüp de konuşamamanın nedenleri ise ayrı bir konu; onu da okulda yıllarca İngilizce gördük, neden konuşamıyoruz yazısında ele aldım.
Derslerde bu sınavlara nasıl katkı verebilirim?
YDS ya da YÖKDİL’e özel bir kurs programım yok. Ancak genel İngilizce derslerimde çalıştığımız grammar, kelime ve okuma becerileri bu sınavların temelini oluşturuyor. Özellikle grammar temelin zayıfsa ya da uzun cümlelerde kayboluyorsan, bu temeli güçlendirmek sınav hazırlığını da kolaylaştırıyor.
Bunun senin durumunda ne kadar işe yarayacağını ücretsiz 20 dakikalık ön görüşmede dürüstçe konuşabiliriz. Seviyene bakar, hedefini dinler ve derslerin sana nasıl katkı verebileceğini birlikte değerlendiririz. Genel ders yapısı için online İngilizce özel ders sayfasına bakabilirsin. Bana WhatsApp’tan yaz ya da ara.
