İngilizcede iyelik: ’s mi of mu, hangisini ne zaman kullanırım

Bir telefonu masada bulursun ve sahibini bulmak için sorarsın: Whose phone is this? Cevap It’s Zeynep’s olur, It’s the phone of Zeynep diye kimse konuşmaz. Ama aynı kişi kapıdan söz ederken the door’s handle dese tuhaf kaçar; the handle of the door demek gerekir. İngilizcede iyelik, yani “kimin, neyin” sorusunun cevabı, bu iki yapı arasında paylaşılıyor ve seçimi biraz kulağa, biraz da kurala bırakıyor.

’s: kişi ve hayvanlar

İnsanlar, hayvanlar ve sahip olma anlamı güçlü olan yerlerde isimden sonra ’s gelir.

• my brother’s laptop (kardeşimin dizüstü bilgisayarı)
• Ayşe’s idea (Ayşe’nin fikri)
• the cat’s bowl (kedinin kabı)
• the manager’s office (müdürün odası)

Türkçedeki gibi sahip önce geliyor, sonra sahip olunan şey. Tek fark, bağlantının ekle değil kesme işaretiyle kurulması.

Çoğul isimlerde

Çoğul isim zaten s ile bitiyorsa yalnızca kesme işareti konur: the students’ books (öğrencilerin kitapları), my parents’ house. Çoğulu s ile bitmeyen isimlerde ise ’s gelir: children’s toys, women’s shoes, people’s opinions.

Tekil ile çoğulu ayırt etmek bazen yazıda tek işarete bağlı. The teacher’s desk tek öğretmenin masası, the teachers’ desk birkaç öğretmenin ortak masasıdır.

Of: nesneler ve kavramlar

Cansız şeylerde, soyut isimlerde ve bölüm-bütün ilişkisinde of kullanılır.

• the roof of the house (evin çatısı)
• the end of the film (filmin sonu)
• the name of the street (sokağın adı)
• the rules of the game (oyunun kuralları)

Bir şeyi diğerinin parçası olarak anlatıyorsan, sahip olarak değil, çoğunlukla of seçersin. Ama bazen ikisi de olabilir. The company’s decision ve the decision of the company ikisi de doğru; ilki daha kısa ve konuşma dilinde, ikincisi daha resmî.

Zaman ifadeleri

Zaman ölçülerinde de ’s kullanılır, bunu bilmeyince en çok şaşıran yer burası oluyor. Today’s news, yesterday’s homework, tomorrow’s meeting. Süre belirtirken: a week’s holiday, two days’ rest, an hour’s drive. Çoğul süreden sonra kesme işareti tek başına durur.

Bir arkadaşım: a friend of mine

Türkçedeki “arkadaşlarımdan biri” İngilizcede a friend of mine olur. Burada mine, yani sahiplik zamiri kullanıyorsun; a friend of me yanlış olur. Aynı kalıp bütün zamirlerle çalışır: a colleague of his, a cousin of ours, a neighbour of yours. Kısa bir karşılaştırma: My friend Eren is a doctor dersen belirli bir arkadaşın var; A friend of mine is a doctor dersen çok arkadaşından biri doktor.

Sık hatalar

• Yanlış: the book of Ahmet. Doğru: Ahmet’s book.
• Yanlış: the leg’s of the table. Doğru: the legs of the table. Çoğul s ile iyelik kesmesini karıştırmak sık yapılıyor.
• Yanlış: a friend of me. Doğru: a friend of mine.
• Yanlış: the childrens’ room. Doğru: the children’s room.

Alıştırma

Boşlukları ’s, ’ ya da of ile doldur:

1. The windows ___ the car are dirty.
2. My two daughters___ school is close to our house.
3. The first page ___ the book is missing.
4. We had an hour___ break.
5. The colour ___ the sea changes in the evening.
6. Those are the ___ shoes (women).

Cevaplar: of; daughters’; of; an hour’s; of; women’s.

İkinci soruda iki kız olduğu için kesme işareti s’den sonra geliyor. Altıncı soruda women çoğul ama s ile bitmediği için ’s ekleniyor.

İyelikte takıldığın yerler çoğunlukla özne-fiil uyumuna da bulaşıyor; onun için özne-yüklem uyumu rehberine bak. Miktar belirten all ve whole ayrımı da aynı sayfaya yakın duruyor: all ve whole farkı. Derslerin işleyişini merak ediyorsan online İngilizce özel ders sayfasında yazdım.

İyelik gibi küçük görünen konuları birebir çalışmak istersen ücretsiz 20 dakikalık ön görüşmede birkaç cümle yazdırıp nerede takıldığına bakarız. WhatsApp’tan yazman ya da araman yeterli.