Present Perfect Tense: have/has + V3 ile deneyim ve sonuç anlatmak
Yayın:
Birine “Hiç Londra’ya gittin mi?” diye sormak istiyorsun. Aklına “Did you go to London?” geliyor, ama soru Londra gezisinin tarihini değil, hayatında böyle bir deneyim olup olmadığını soruyor. İşte Present Perfect Tense tam bu soruya cevap vermek için var: “Have you ever been to London?”
Bu yazıda Present Perfect Tense konu anlatımı ve örnekler var. Kuralı kısa tutuyorum, örneklere ve sık yapılan hatalara daha çok yer veriyorum, çünkü bu zamanı kitaptan okuyup anlamak kolay, cümle kurarken doğru seçmek zor.
Yapı: have/has + V3
Olumlu cümlede özne, have ya da has ve fiilin üçüncü hali gelir. Düzensiz fiillerin V3’ünü ezberlemek gerekir (go, went, gone gibi), düzenli fiillerde ise -ed eklenir.
Olumlu: I have finished my homework. (Ödevimi bitirdim.)
Olumlu: She has lived in Izmir since 2019. (2019’dan beri İzmir’de yaşıyor.)
Olumsuz: We haven’t eaten yet. (Henüz yemek yemedik.)
Olumsuz: He hasn’t called me this week. (Bu hafta beni aramadı.)
Soru: Have you seen this film? (Bu filmi izledin mi?)
Soru: Has she ever tried sushi? (Hiç suşi denedi mi?)
Kısa cevap: Yes, I have. No, she hasn’t.
Ne zaman kullanılır
Present Perfect üç yerde işine yarar. İlki deneyim: I have broken my phone twice. (Telefonumu iki kez kırdım.) Ne zaman olduğu önemli değil, olmuş olması önemli. İkincisi sonucu şimdi de görünen olay: I have lost my keys. (Anahtarlarımı kaybettim, yani şu an elimde değil.) Üçüncüsü hâlâ süren durum: They have known each other for ten years. (On yıldır birbirlerini tanıyorlar.)
Türkçede bu üçünü farklı fiil kalıplarıyla söylüyoruz, İngilizcede hepsi aynı yapıya düşüyor. Bu yüzden Türkçe çeviriye güvenmek yerine, cümlenin şimdiyle bağı var mı diye sorman daha güvenilir.
Zaman zarfları
Ever, never, already, just, yet, for ve since bu zamanın en sık arkadaşları. I have never been late for class. (Derse hiç geç kalmadım.) She has already left. (Çoktan ayrıldı.) Have they arrived yet? (Henüz geldiler mi?)
For ve since karıştırılır. For süre söyler: for two hours, for a long time. Since başlangıç noktası söyler: since morning, since I was twelve. Cümleyi kurmadan önce “ne kadar?” mı yoksa “ne zamandan beri?” mi cevaplıyorum diye bak.
Sık yapılan hatalar
En sık hata geçmiş zaman zarfını Present Perfect ile birlikte kullanmak. Yanlış: I have seen him yesterday. Doğru: I saw him yesterday. Yesterday, last week, in 2015, two days ago gibi ifadeler zamanı sabitler, bu yüzden Simple Past ister. Simple Past Tense konu anlatımında bu zamanı ayrıntılı anlattım.
İkinci hata has ile fiile ek koymak. Yanlış: She has finishes. Doğru: She has finished. Has geldiyse fiil V3 olarak kalır, üçüncü tekil kişi eki has’ın üzerinde zaten gösteriliyor.
Üçüncü hata “gone” ve “been” karışıklığı. He has gone to Ankara demek, hâlâ orada ya da yolda demek. He has been to Ankara ise gidip döndüğünü anlatır.
Küçük alıştırma
Boşlukları have ya da has ile doldur, fiili de doğru biçime getir.
- She ___ (visit) her grandmother three times this month.
- I ___ (not see) that series yet.
- ___ you ever ___ (eat) street food abroad?
- They ___ (live) here since 2020.
- He ___ (just, finish) his shift.
Cevaplar: 1) has visited, 2) haven’t seen, 3) Have, eaten, 4) have lived, 5) has just finished.
Hepsini doğru yaptıysan zamanı kavramışsın demektir. Hata yaptığın cümleye dön ve zaman zarfına bak, çoğu zaman ipucu orada.
Sonraki adımlar
Zaman konularını sırayla öğrenmek istiyorsan önce simple present tense sonra bu yazıya, ardından gelecek yapılarına geçmek akıl yürütmeyi kolaylaştırır. Genel plan için gerçekçi hedef belirleme yazısı da yardımcı olur.
Bu zamanı konuşurken kullanmakta zorlanıyorsan, Sındırgı ve Balıkesir merkezli online derslerimde cümleleri birlikte kurup düzeltiyoruz. Ücretsiz 20 dakikalık ön görüşme için WhatsApp’tan yazabilir ya da arayabilirsin. Dersler birebir ya da en fazla 8 kişilik dönemsel gruplarla yapılıyor, bilgi için Sındırgı sayfama bakabilirsin.
