İngilizce tenseler: 12 zaman, iki soru, tek tablo
Yayın: · Güncelleme:
“Zamanları bir türlü oturtamıyorum” cümlesinin altında genelde şu var: tabloyu yukarıdan aşağı okuyor, kalıpları ezberliyor, sonra konuşurken hiçbirini bulamıyor. İngilizce tenseler öyle çalışmıyor. Her biri aynı iki soruya verilmiş bir cevap, ve bu iki soruyu bilince 12 kalıbın hepsi kendiliğinden yerine oturuyor.
İki soru: ne zaman, hangi açıdan?
İlk soru zamanın kendisi: geçmiş, şimdi, gelecek. İkincisi bakış açısı. Eylemi tek parça bir olgu olarak mı söylüyorsun (simple), sürerken mi gösteriyorsun (continuous), yoksa başka bir zamana bağlı bir sonuç olarak mı veriyorsun (perfect)? Üç zaman, dört açı, 12 kalıp. Yeni bir zamanla karşılaşınca ikisini sor, cevap kalıbı veriyor.
12 zamanın tablosu
| Zaman | Kuruluş | Örnek | Anlamı |
|---|---|---|---|
| Simple present | fiil (-s) | She teaches maths. | Alışkanlık, genel gerçek |
| Present continuous | am/is/are + -ing | She is teaching now. | Şu an süren iş |
| Present perfect | have/has + V3 | She has taught for years. | Geçmişten şimdiye bağ |
| Present perfect continuous | have/has been + -ing | She has been teaching since nine. | Şimdiye kadar süren iş |
| Simple past | fiil + -ed / V2 | She taught yesterday. | Bitmiş olay |
| Past continuous | was/were + -ing | She was teaching at noon. | Geçmişte sürerken |
| Past perfect | had + V3 | She had left before I came. | Geçmişteki andan önce bitmiş |
| Past perfect continuous | had been + -ing | She had been teaching for hours. | O ana kadar süren iş |
| Simple future | will + fiil | She will teach tomorrow. | Karar, tahmin, söz |
| Future continuous | will be + -ing | She will be teaching at ten. | Gelecekte belli anda süren |
| Future perfect | will have + V3 | She will have finished by six. | Gelecekte bir ana kadar bitmiş |
| Future perfect continuous | will have been + -ing | She will have been teaching for a year. | O ana kadar sürmüş olacak |
Plan için going to da var: We are going to visit my aunt on Sunday. Derste önce bunu ayrı tutuyoruz, çünkü tablodaki 12 zamanın dışında kalan ama çok kullanılan bir yapı.
Şimdiki üç zaman, yan yana
Üçünü aynı fiille görmek farkı hemen gösteriyor. He plays football düzenli bir şeyi söylüyor, he is playing football tam şu anı, he has played football since childhood ise geçmişten bugüne uzanan çizgiyi. Aralarındaki ince ayrım için Simple Present ve Present Continuous yazısına bak. Bir de şu tuzak var: bazı fiiller hiç -ing almıyor. I am knowing yanlış, I know doğru. Hangileri olduğu stative verb yazısında sıralı.
Present perfect için tek test
Cümlede geçmişin belli bir saati varsa simple past kullan: I lost my keys yesterday. Belirtilmemişse ve sonuç şimdiyi ilgilendiriyorsa present perfect: I have lost my keys, yani şu an anahtarım yok. Already, yet, ever, never, for ve since gördüğünde gözün hemen present perfect’e kaysın.
Sık yapılan hatalar
Şunlar en çok gördüğüm dört hata.
I am living here since 2018. yerine I have been living here since 2018. Since ve for ile bağ kuruluyorsa present simple ya da continuous olmaz.
Look, it rains. yerine Look, it is raining. Şu anı anlatıyorsun.
I will meet my friend tonight demek, plan zaten yapıldıysa biraz yapay duruyor. I am meeting my friend tonight daha doğal.
Yesterday I have seen him. yerine Yesterday I saw him. Yesterday, last week gibi belli bir zaman varsa present perfect bırak.
Kendin dene
Boşlukları doldur, sonra altındaki cevaplara bak.
- She ___ (work) in a bakery every day.
- Right now she ___ (knead) the dough.
- They ___ (live) here since 2015.
- I ___ (see) that film last week.
- By the time we arrived, the shop ___ (close).
- This time next Monday I ___ (fly) to Izmir.
Cevaplar: works, is kneading, have lived, saw, had closed, will be flying. Üçten fazlasını yanlış yaptıysan zamanların hepsine birden yüklenme. İlk üçüne dön ve kendi gününü anlatan altı cümle yaz: dün ne yaptın, şu an ne yapıyorsun, yarın ne yapacaksın.
Hangi sırayla çalışmalı?
Önce simple present ve present continuous, sonra simple past, ardından present perfect, sonra will ile going to. Past continuous ve past perfect dördüncü adım. Future continuous ve perfect continuous biçimleri en sona kalabilir, günlük konuşmada nadir geçiyorlar. İlk üçü oturmadan ötesine geçmek zamanları birbirine karıştırmanın en kısa yolu.
Takıldığın yeri birlikte bulalım
Bir sayfa okuyarak 12 zaman oturmaz, kural bir şey, o kuralı konuşurken çağırmak başka. Ücretsiz 20 dakikalık ön görüşmede hangi zamanda kaydığına birlikte bakıyoruz, ardından kendi cümlelerinle çalışıyoruz. Ben Sındırgı ve Balıkesir merkezli çalışıyorum, ders yalnızca online. İstersen Sındırgı İngilizce özel ders sayfasına göz at, WhatsApp’tan yaz, plan çıkaralım.
