İngilizce soru kelimeleri: soru kelimesi ve yardımcı fiil sırası
Yayın:
Bir yabancıyla ilk konuşmanda en çok işine yarayacak şey dokuz on kelimeden fazla değil. Nerelisin, ne iş yapıyorsun, ne zamandan beri buradasın, neden geldin. Bu soruların hepsini soru kelimeleri taşıyor. Bu rehberde What, where, when, why, who, which, whose ve how kelimelerini, cümlenin içindeki yerleriyle birlikte anlatıyorum.
Sekiz kelime, sekiz iş
What nesne ya da bilgi sorar: What do you do on Sundays? (Pazar günleri ne yaparsın?) Where yer sorar: Where did you buy that jacket? (O ceketi nereden aldın?) When zaman sorar: When does the film start? (Film ne zaman başlıyor?)
Why neden sorar ve cevabı because ile başlar: Why are you late? (Neden geç kaldın?) Who kişi sorar: Who is your teacher? (Öğretmenin kim?) Which seçenek sorar: Which bus goes to the airport? (Hangi otobüs havalimanına gidiyor?)
Whose aitlik sorar: Whose phone is ringing? (Kimin telefonu çalıyor?) How ise yöntem ya da durum sorar: How do you get to work? (İşe nasıl gidersin?) How are you feeling today? (Bugün kendini nasıl hissediyorsun?)
Cümlenin sırası
Kural şu: soru kelimesi, yardımcı fiil, özne, ana fiil. Where (1) do (2) you (3) work (4)? Şimdiki zamanda yardımcı fiil am, is ya da are, geçmişte did, deneyimde have ya da has olur. What has she done? Why were they crying? How did you find this place?
To be fiilinde yardımcı fiil gerekmez, fiilin kendisi öne geçer: Where is the station? When was the meeting?
Bir istisna var. Soru kelimesi cümlenin öznesi ise yardımcı fiil kullanılmaz: Who broke the window? (Camı kim kırdı?) What happened? (Ne oldu?) Türkçede bu fark yok, o yüzden Türk öğrenciler sık sık “Who did break?” diye kuruyor.
How ile kurulan kalıplar
How tek başına bir sürü soru kalıbı üretir. How old are you? (Kaç yaşındasın?) How long does it take? (Ne kadar sürer?) How far is the beach? (Plaj ne kadar uzak?) How often do you exercise? (Ne sıklıkla spor yaparsın?) Miktar için ayrı bir konu var, bunu how much ve how many farkı yazısında örneklerle yaptım.
Sık hatalar
Yanlış: Where you live? Doğru: Where do you live? Günlük konuşmada yardımcı fiili düşüren çok kişi var, ama sınavda ve yazıda mutlaka yazılmalı.
Yanlış: What time you wake up? Doğru: What time do you wake up? Yine yardımcı fiil.
Yanlış: Where did you went? Doğru: Where did you go? Did geldiyse ana fiil yalın hali alır. Bunu did ile soru ve olumsuz cümle yazısında ayrı tuttum.
Yanlış: Why you are sad? Doğru: Why are you sad? To be fiili öne gelir.
Kendini dene
Cümlelerin doğru soru halini kur.
- You live in a small town. (Where)
- She called you last night. (Who)
- They arrive at six. (When)
- This is my sister’s bag. (Whose)
- He goes to school by bus. (How)
Cevaplar: 1) Where do you live? 2) Who called you last night? 3) When do they arrive? 4) Whose bag is this? 5) How does he go to school?
Üçüncüde does yerine do yazdıysan özneye bak: they ile do gelir. Beşincide he olduğu için does gelir.
Konuşmada kullanmak
Soru kelimelerini bilmek ile ağzından otomatik çıkarmak arasında fark var. Derslerimde bir iki dakika boyunca sadece soru sorarak sohbet ediyoruz, cevap kısa kalıyor, soru hızlanıyor. Bu çalışma yeni biriyle tanışırken ya da telefonda bilgi alırken büyük rahatlık sağlıyor.
Sınırlı zamanın varsa am, is, are yazısına da göz at, çünkü to be soruları bu rehberin yarısını oluşturuyor. Online bir öğretmenle bu kalıpları sesli çalışmak istersen WhatsApp’tan yazıp ücretsiz 20 dakikalık ön görüşme alabilirsin. Samet Teacher olarak Sındırgı ve Balıkesir merkezli çalışıyorum, derslerim Sındırgı sayfasında anlatılıyor.
